Akademik Çeviri Nasıl Yapılır?

Akademik çeviri, belirli akademik alanlarda yapılan dil çevirisini ifade etmektedir.

Akademik Çeviri Nasıl Yapılır?
11 Ocak 2015 Pazar 15:33 tarihinde eklendi, 7.049 kez okundu.

Akademik çeviri, belirli akademik alanlarda yapılan dil çevirisini ifade etmektedir. Özellikle lisans, ön lisans, yüksek lisans ve benzeri alanlarda kullanılan bu çeviriler, belirli tez, proje ve ödevlerin hazırlanması esnasında kullanılır. Bu gibi alanlarda yapılacak çevirilerin günlük çevirilerden bilhassa farklı olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz. Günlük dil çevirilerinde hataya her zaman az da olsa yer vardır; fakat akademik çeviriler, 0 (sıfır) hata mantığıyla hazırlanmaktadır. Akademik bir çevirinin farklı kesimler tarafından kullanılıyor olması, söz konusu çevirinin en doğru şekilde yapılması gerektiğini açıkça göstermektedir.
 

Akademik çeviriler, günümüzde farklı alanlarda kullanılabilmektedir. Özellikle sağlık alanında kullanılacak yazı ve makalelerin büyük dikkatle çevrilmesi gerekir. Sağlıkla ilgili çeviriler, lügatte tıbbi çeviri olarak da geçer. Tıbbi çeviri yaparken normalden çok daha dikkatli olmak şarttır. Örneğin; İngilizce olarak hazırlanmış tıbbi bir makalenin Türkçeye çevrilmesi esnasında pür dikkat mantığıyla hareket etmek gerekir. Zira söz konusu tıbbi çeviri, insanlar tarafından rehber edinilerek kullanılabilir. İnsanlar, yanlış bir hamle nedeniyle sağlıklarından olabilirler. Çevirinin yanlış yapılması demek, söz konusu çeviriyi okuyan kişilerin sağlıklarını tehlikeye atmak anlamına gelecektir; bu nedenle tıbbi çeviriyaparken kullanılarak araç ve gereçlerin dikkatle seçilmesi gerekir.
 

Çeviri dendiği zaman akla gelen önemli bir sistematik tercüme örneği de hukuki çeviridir. Hukuki çeviri, adından da anlaşılabileceği üzere hukuk ve sosyal yaşam alanında yapılan çevirileri ifade eder. Bu çeviriler de büyük kitleler tarafından okunabilmektedir. Söz konusu çevirilerin tıpkı tıbbi çevirilerde olduğu gibi büyük dikkatle yapılması şarttır. Hukuk alanında hazırlanan tez ve ödevler de hukuki çeviri tekniğiyle başka dillerden Türkçeye çevrilebilir. Ayrıca Türkçe olarak hazırlanan hukuksal içerikli materyallerin diğer milletler tarafından okunabilmesi de ancak hukuki çeviri yöntemine başvurmakla mümkün olacaktır.
 

Sistematik çeviriler, genelde evrenselleştirilmesi gereken yazıların çevrilmesini ifade eder. Eğer çeviri yöntemi kullanılmasa, söz konusu materyal ve kaynaklar, yalnızca o dili bilenler tarafından okunup öğrenilebilir. Buna verilebilecek en iyi örneklerden birisi de edebi çeviri türleridir. Edebi çeviri, sistematik anlamda söz ettiğimiz çeviriye oldukça yakın özellikler taşır. Bir dilde yazılmış edebi bir eserin başka dillere çevrilebilmesi için edebi çeviri tekniğine başvurulabilir. Böylece edebi eserlerin dünyanın her yerine yayılması sağlanabilir. Tarihi kaynakların çevirisi de edebi çeviriye örnek olarak verilebilir. Diğer sistematik çeviri türlerine baktığımızda edebi çeviri örneklerinin tarihinin daha eskiye dayandığından söz edebiliriz. İnsanlar ve topluluklar, belirli kurallara bağlı kalarak edebi eserler meydana getirirler. Söz konusu edebi eserler, zaman zaman tarihi aydınlatmak ve yaşanan çağın özelliklerini ortaya çıkarmak amacıyla da kullanılabilir. Bu durumda edebi çeviri yoluyla bu gibi kaynakları başka dillere çevirmek mümkün hale gelmiş olur. Başka dilleri konuşan insanlar da böylelikle farklı topraklarda yazılmış edebi eserleri okuma ve öğrenme şansına sahip olurlar. Günümüzde kitap, dergi ve benzeri edebi içerikler, edebi çeviriyönteminin kullanılmasıyla ülke topraklarında okunabilir hale gelmiştir. Benzer şekilde Türkçe olarak yazılmış edebi ve tarihi eserler de başka dillere çevrilebilmektedir.
 

Edebi, hukuki, tıbbi ve akademik içeriklerin başka dillere çevrilebilmesi için farklı teknikler uygulanmaktadır. 21. yüzyılda bu alan için en iyi kaynak, internet olarak tanımlanabilir. Çeviri sitelerinden yardım alarak söz konusu çevirilerin çok kısa süre içerisinde tamamlanması mümkündür. Böylece sözünü ettiğimiz önemli içeriklerin evrenselliği daha akıcı bir şekilde sağlanmış olur. Ayrıca günlük çeviriler de yine bu gibi çeviri sitelerinden yardım alınarak tamamlanabilir. Çeviri siteleri, giderek daha üstün nitelikler ve meziyetlerle karşımıza çıkmaya başlamıştır. Gün geçtikçe gelişen bu siteler, zamanla hem çeviri kalitesinin daha fazla artmasını sağlayacak; hem de çeviri süresini ciddi anlamda indirgeyecektir.