Blockchain Nedir: Ne İşe Yarar?

Kripto para piyasası, son günlerde birçok kişiyi çeken getiriler ile devamlı gündemde. Özellikle birçok kişinin kripto para piyasasına girmek istemesinin sonucu olarak Blockchain hakkında bilgi sahibi olmak gerekebilir. Bu yüzden sizlere blockchain nedir ve ne işe yaradığını sizlere anlatacağız.

Blockchain Nedir: Ne İşe Yarar?
21 Nisan 2021 Çarşamba 13:17 tarihinde eklendi.

Kripto para piyasası, son günlerde birçok kişiyi çeken getiriler ile devamlı gündemde. Özellikle birçok kişinin kripto para piyasasına girmek istemesinin sonucu olarak Blockchain hakkında bilgi sahibi olmak gerekebilir. Bu yüzden sizlere blockchain nedir ve ne işe yaradığını sizlere anlatacağız.

 

Blockchain Nedir?

 

Blockchain ilk bakışta zorlayıcı olabilir, ama temel konsepti aslında çok basittir. Blockchain teknolojisi bir nevi veri tabanı olarak görebiliriz. Konuyu anlamak için sizlere veri tabanını anlatalım:

 

Veri tabanları bilgisayar sisteminde bilgileri elektronik ortamda saklanılmasını sağlar. Veri veya bilgi olarak geçen kavramlar, belli bilgilerin aranmasını ve filtrelenmesini kolaylıkla sağlanacak şekilde yapılandırılır. Ama spreadsheetler ve veri tabanları arasındaki fark nedir?

 

Spreadsheetler tek bir kişi veya küçük bir grup tarafından tasarlanacak şekilde sınırlı miktardaki bilginin belli bir grup tarafından ulaşılmasına olanak verir. Ama veri tabanları büyük miktarda verilerin depolanmalarına olanak sağlar. Ayrıca veri tabanlarındaki veriler kolayca filtrelenebilir, manipüle edilebilir ve birçok kişi tarafından aynı zamanda kullanılabilir.

 

Büyük veri tabanları güçlü bilgisayarlar üzerinden gerçekleşir ve bu serverların kullanılabilmesi için binlerce bilgisayar ve devasa elektrik tüketimine ihtiyaç duyabilirler. Genelde spreadsheetler ve veri tabanları belli kişiler için erişilebilirken, genellikle veri tabanları ve spreadsheetler kurumlar tarafından kontrol edilir ve sadece belli kişiler verilerin kontrolü hakkında söz sahibidir.

 

Blockchain Nasıl Çalışır?

 

Blockchainde tüm süreç, işlemler girildiğinde başlar. Ardından işlemler, tüm dünyada kişiler arası (P2P) işlem gerçekleştiren bilgisayarlara duyurulur. Ağdaki bilgisayarlar matematiksel denklemleri işlemlerin doğrulanması için çözer. İşlem doğrulandıktan sonra diğer işlemlerle beraber bloklar şeklinde düzenlenir. Bloklar zincirlenir ve işlem detaylarının tümü kalıcı bir şekilde tahrifata uğramayacak şekilde tüm ağa duyurulur. Bahsettiğimiz tüm işlemlerden geçtikten sonra işlemin tamamlandığını söyleyebiliriz.

 

Blockchainin Özellikleri?

 

Veri Depolama

 

Blockchainde veri depolama, spreadsheetler ve veri tabanlarından farklı olur. Bunlar verilerin bloklar olarak gruplanmasından ibarettir. Blokların belli bir limiti vardır ve önceki bloklara zincir şeklinde bağlanırlar. Blockchain ismi de buradan gelir. Tüm bilgiler yeni bloklara eklenir ve zincir doldukça daha fazla sayıda blok üretilebilir.

 

Veri tabanlarına verilerin sıralanması tablolar üzerine kuruluyken, Blockchainde ise veriler bloklar halinde düzenlenir. Bu sayede tüm blockchain ağları veri tabanları olurken aynı şeyi blockchain için söyleyemeyiz. Ayrıca bu sistemde işlemlerin zaman damgaları vardır ve her şey merkezsiz olarak kaydedilir. Bloklar zincire eklenirken zaman damgalarıyla beraber eklenirler.

 

Merkezsizlik

 

Blockchainin ikinci özelliği, veri tabanlarının aksine tamamen merkezsiz olmasıdır. Merkezi veri tabanlarında büyük oranda veriyi tek bir alanda tutmak yerine, Bitcoin işlemleri bilgisayarlarda depolanır ve tüm bilgisayarlar tek bir çatı altında tutulmaz. Bu sayede Bitcoin belli bir grup tarafından kontrol edilemez.

 

Normal şartlar altında şirket serverları binlerce bilgisayarı içeren veri tabanlarında verilerini saklarlar ve bu serverlar tek bir depoda saklanacak şekilde oluşturulur. Bu sayede şirketler veriyi kontrol edebilir. Bitcoinin mantığı ise şirket serverlarına benzer olduğunu söyleyebiliriz. Tek bir farkı ise, Bitcoin serverları tek bir noktada değil, aksine tüm dünyaya dağılmış durumdadır. Ve Bitcoin ağındaki bilgisayarlara node denir.

 

Bu model ise Bitcoinin merkezsiz olmasını sağlar. Ama yine de şirketlerin sahip oldukları blockchain ağları mevcuttur.

 

Merkezsizlik konusundaki ikinci husus ise, Blockchain ağı oluşturulduğundan itibaren tüm kayıtlar gözükebilir. Eğer herhangi bir nodeda hata bulunursa, binlerce node, hatanın düzeltilmesi için uğraşır ve ağda bütünlüğü sağlar. Bu sayede, ağdaki bilginin bulunması kolaylaşır ve Bitcoin ağındaki işlemler tersine çevrilemez.

 

Eğer Blockchain ağında biri verileri bozmaya çalışırsa başkaları çapraz referans aracılığıyla verileri düzeltir. Bu sayede işlemlerin şeffaf ve tam olmasına olanak sağlanır.

 

Diyelim ki Blockchain ağındaki sistemi değiştirmek istiyorsunuz. Bunu gerçekleştirmek için, ağdaki hesaplama gücünün çoğuna erişmeniz gerekir ve bu süreç son derece pahalıdır. Bu sayede çoğunluğun çıkarları korunmuş olur.

 

Şeffaflık

 

Bitcoin ağı başta olmak üzere çoğu Blockchain ağı da merkezsiz olduğu için tüm işlemler Blockchain explorerları tarafından herkese açıktır. Her bir node işlemlerin bir kopyasına sahip olur ve zincir yeni işlemlerle beraber yenilenerek daha fazla bloğun zincire katılmasına olanak sağlar.

 

Diyelim ki kripto para borsasındaki Bitcoinlerinizin tamamı çalındı. Hacker anonim olabilir, ama çaldığı Bitcoinlerin takibini yapmak kolaydır. Eğer çalınan Bitcoinleriniz transfer edilmiş veya harcanmışsa, durumdan kolayca haberdar olabilirsiniz.

 

Blockchain Güvenli mi?

 

Blockchain, güven ve güvenliği birkaç farklı şekilde sağlar. İlki, yeni blokların kronolojik bir sırada eklenmesidir. Bu da, her bir bloğun ağın son kısmına eklenmesinden ibarettir. Bunu doğrulamak için istediğiniz ağa bakabilirsiniz.

 

Ağa herhangi bir blok eklendiği zaman, eğer çoğunluk sizinle anlaşmamışsa bunu gerçekleştirmeniz çok zordur çünkü her bir bloğun kendisine ait hashi vardır ve blokların zaman damgası vardır. Hash kodları ise matematiksel fonksiyonlar tarafından oluşturulup verilerin tamamını harflere ve numaralara indirger. Eğer bilgiler düzenlendiyse, hash kodları tamamen değişir.

 

Eğer bir saldırgan, blockchain ağını ele geçirmek isterse, blockchain ağındaki hesaplama gücünün %51ini tek başına ele geçirmesi gerekir. Ama çoğu durumda birçok bilgisayarda kopyalar geçerli olduğu için pratikte mümkün olduğunu söyleyemeyiz. Ayrıca bu tarz saldırılar ciddi oranda maliyetli olduğu için, saldırganın maliyeti kazancını bile karşılayamaz.

 

Bitcoin ile Blockchain Arasındaki Farklar Nedir?

 

Blockchain kavramı, Stuart Haber ve Scott Stornettanın 1991 araştırmasında teorik olarak bahsedilmişken, Bitcoin ise 2008 yılında Satoshi Nakamotonun Bitcoin makalesi ile tanıtımı yapılıp piyasaya sürüldü. İkinci olarak Bitcoin, blockchain teknolojisi üzerine inşa edildi ve Satoshi Nakamoto, makalesinde oluşturduğu sistemin kişiler arası ödeme sistemi olduğunu ve güven sağlayan üçüncü partilerin olmadığını vurguladı. Kısacası Blockchain, Bitcoinin üzerinde çalıştığı teknoloji olduğunu söyleyebiliriz.

 

Blockchain Ne İşe Yarar?

 

Blockchain, her türlü verini güvenli, merkezsiz ve şeffaf bir şekilde depolanmasını sağlar. Bu sayede birçok kişi, veri kaynağını ve güvenilirliğini block explorerlar üzerinden rahatça görülebilmesini sağlar.

 

Bununla birlikte Blockchain haberlerive son dakika gelişmelerini de buradaki bağlantıya tıklayarak sıca sıcağına takip edebilirsiniz. Blockchain sektörünü daha yakından takip etmek için başta Bitcoin olmak üzere en güncel Ethereum haberleri, kripto para gelişmeleri, analizleri ve yorumlarına da göz atabilirsiniz.